Apartheid in de praktijk: 10 Apartheidswetten op een rijtje

10 wetten die tijdens apartheid het leven van Zuid-Afrikanen bepaalden

Toen de Nasionale Party in 1948 aan de macht kwam in Zuid-Afrika, zijn er honderden wetten tot stand gekomen om de apartheidspolitiek te effectueren. Deze wetten reguleerden elk aspect van de levens van Zuid-Afrikanen, met name de Afrikanen. Zo was het voor hen verboden te trouwen met een niet-Afrikaan, plaats te nemen op bankjes in het park en konden zij niet ongedwongen vrienden voor een drankje thuis uitnodigen. De apartheidswetten waren dusdanig ingewikkeld, dat de juiste betekenis voor buitenstaanders -vaak buitenlanders- een groot mysterie was. In het boekje ‘ Je hoeft er niet geweest te zijn, apartheid in de praktijk’ worden 300 wetten en verklaringen in begrijpelijke taal uitgelegd. Speciaal voor Nederlanders.

Wij hebben 10 van deze wetten op een rijtje gezet:

1. Apartheid over Huis, gezin en woonplaats
Een Afrikaan, die 20 jaar onafgebroken in een blanke stad heeft gewoond en daar nog steeds woont, heeft niet het recht daar langer dan 72 uur te verblijven, zodra hij buiten deze stad werk aanneemt.

2. Apartheid over Arbeid
Een arbeidsbureau kan te allen tijde het dienstverband van een Afrikaan, die in een blanke stad werkt, ongedaan maken, onverschillig, hoe lang hij bij een werkgever in dienst is en of deze werkgever zich daartegen verzet. Een Afrikaan wiens diensverband is verbroken, kan uit de stad waar hij werkte worden verwijderd, en hem kan worden verboden daar terug te keren en wel gedurende de tijd, welke de arbeidsambtenaar bepaalt.

3. Apartheid over Huwelijk, recht van vergadering en organisatie
Indien een Aziaat ( of een kleurling of een Afrikaan) in een openbaar park plaats neemt op een bank die is gereserveerd  voor blanken, en dat met het doel te protesteren tegen de apartheidswetgeving, maakt zich schuldig aan een misdrijf, strafbaar met een geldboete van ten hoogste f 3000,- of een gevangenisstraf van ten hoogste 3 jaar ofwel ten hoogste 10 zweepslagen, ofwel met beide: deze geldboete en gevangenisstraf, ofwel geldboete en zweepslagen, ofwel gevangenisstraf en zweepslagen.

4. Apartheid over Ras en Kleur
Door een uitvoeringsbesluit kan aan een Afrikaan een verklaring van vrijstelling met betrekking tot een of meer speciaal voor Afrikanen geldende wetten worden verleend, maar deze vrijstelling kan ieder ogenblik zonder opgaaf van redenen weer worden ingetrokken.

5. Apartheid over Godsdienst
De Minister van Bantoe-Bestuur en –Ontwikkeling kan, met instemming van het plaatselijk bestuur, door een kennisgeving in de Staatscourant Afrikanen verbieden een kerk in een blanke stad te bezoeken, indien het naar zijn mening ongewenst is, dat Afrikanen in deze kerk aanwezig zijn in de aantallen waarin zij gewoonlijk een dienst bijwonen.

6. Apartheid over Afzonderlijke ontwikkeling
De Staatspresident kan bij verordening bepalen dat samenkomsten van Afrikanen in de Transkei worden verboden, indien hij meent, dat dit nodig is ter bevordering van rust en orde en goed bestuur.

7. Apartheid over Belastingen
Iedere Afrikaan, man zowel als vrouw, die de leeftijd van 18 jaren heeft bereikt, is verplicht jaarlijks een belasting (bekend als generale belasting) te betalen van tenminste f 17,50 en dit boven de normale inkomstenbelasting, door alle Zuid-Afrikanen verschuldigd, tenzij hij tot genoegen van de bevoegde ambtenaar kan aantonen, dat hij de leeftijd van 65 jaren heeft bereikt.

8. Apartheid over Bewegingsvrijheid
Elke Afrikaan, die de leeftijd van 16 jaar heeft bereikt, dient in het bezit te zijn van een Pasboekje. Elke politieman heeft te allen tijde het recht iedere willekeurige Afrikaan te vragen hem zijn Pasboekje te tonen. Een Afrikaan, die hiertoe niet in staat is, omdat hij dit thuis heeft laten liggen, is schuldig aan een misdrijf, strafbaar met een geldboete van ten hooste f 100,- of een gevangenisstraf van ten hoogste 1 maand.

9. Apartheid over Grondbezit
Geen Afrikaan heeft zonder meer het recht grond in eigendom te verkrijgen waar dan ook in Zuid-Afrika; evenmin is het de bedoeling van de tegenwoordige Regering ooit zulk recht aan de Afrikaan te verlenen, zelfs niet in zijn eigen Bantoegebieden (thuislanden).

10.Apartheid over Sport
Het is in Zuid-Afrika niet geoorloofd een sportwedstrijd te organiseren, waarin blanken en niet-blanken, hetzij individueel, hetzij in teamverband, tegen elkaar spelen.

Het apartheidsregime heeft van 1948 tot 1990 de levens, kansen, carrières, gezondheid, romances en woonplaatsen van alle Zuid-Afrikanen met keiharde hand gereguleerd.

Hoe werd er door de Afrikanen op deze wetgeving gereageerd? En hoe is apartheid uiteindelijk ten onder gegaan? Lees het in ons artikel Apartheid in het kort.

Meer lezen over de geschiedenis van Zuid-Afrika? Meld je dan aan voor onze gratis nieuwsbrief en hou onze sectie Typisch Zuid-Afrika goed in de gaten. Hier lees je onder andere over Kaapstad in 1777, de rol van Desmond Tutu tijdens apartheid, de wereld van de Bosjesman van Zuid-Afrika, de Hottentot-hallucinatie en de geschiedenis van Zuid-Afrika in de 17e eeuw.

In de musea en de straten van Kaapstad vind je nog veel meer geschiedenis. Heb jij je reis of vakantie naar Zuid-Afrika al geboekt? Er is zoveel te ontdekken! Onze sectie D’r op uit geeft onder andere een indruk van de culturele dagtours in Kaapstad, de musea in Kaapstad en de fantastische natuur van Kaapstad.

Bij het Apartheids-Museum in Johannesburg leer je nog meer over wat apartheid in de praktijk inhield.

Bron: Je hoeft er niet geweest te zijn- apartheid in de praktijk.Uitgeverij ten Have, Baarn.1973