Een dag in Blikkiesdorp

Cape Care Charity helpt bewoners township ‘Blikkiesdorp’ in Kaapstad

Carmen van Herk (23) uit Amsterdam woont sinds september in Kaapstad. Na het succesvol afronden van haar stage besloot ze in Kaapstad te blijven en houdt ze ons via KaapstadMagazine.nl op de hoogte van haar activiteiten in en om de Moederstad.

Stage lopen en wonen in Kaapstad is leuk, of beter gezegd: het is fantastisch. Zeker als je net als ik in een villa in Green Point woont met uitzicht op zee, het Cape Town Stadium en the Waterfront. Op mijn scooter cruise ik dagelijks rond door Kaapstad, rijd ik door de bergen, langs stranden en passeer ik de ene villa na de andere Ferrari. Het lijkt af en toe wel of ik in Hollywood woon.

Tot twee maanden geleden had ik dan ook geen flauw benul wat zich precies afspeelde buiten deze elitaire zone. Maar Kaapstad heeft naast heel veel mooie stranden, het lekkerste eten en de leukste uitgaansgelegenheden helaas ook een iets minder zonnige kant.

Township ‘Blikkiesdorp’
Als je vanaf het centrum de N2 volgt krijg je binnen een half uurtje rijden al een heel ander beeld van Kaapstad te zien dan het Kaapstad dat ik tot voor kort gewend was. Naast Cape Town International Airport ligt ‘Delft’: een gebied dat bekend staat als behoorlijk onveilig – vooral vanwege de enorme criminaliteit, armoede en hoge werkloosheid. In Delft ligt ‘Blikkiesdorp’, één van de weinige  townships voor de coloured community.

Blikkiesdorp is in 2007 gebouwd door de regering als ‘Temporary Relocation Area’. De gekleurde bewoners woonden voorheen op steenworp afstand van het huidige Blikkiesdorp maar moesten hun huizen verlaten, zodat er woonruimte vrij kwam voor zwarte bewoners van buiten de Western Cape. De nieuwe bestemming van de coloureds werd Blikkiesdorp. Ironisch genoeg met uitzicht op hun oude huizen.

Door Lindiwe Sisulu, de minister van huisvesting, werden er in 2007 nieuwe wachtlijsten opgesteld. De gekleurde bewoners van de Kaap (die soms al meer dan 30 jaar ingeschreven stonden) werden van de huizenlijsten verwijderd.

Als gevolg hiervan werd er in 2008 een Anti Land Invasion Unit opgezet met de taak om alle mensen die niet (meer) op de huisvestinglijst stonden te evacueren naar ‘Blikkiesdorp’. Duizenden gekleurde mensen uit de Kaap werden gedwongen verwijderd uit hun eigen huizen. Sinds 2009 groeide Blikkiesdorp uit van 780 bewoners naar meer dan 20.000.

Wat door de regering nog steeds een ‘tijdelijke oplossing’ wordt genoemd, is voor de bewoners van Blikkiesdorp al vijf jaar lang de dagelijkse realiteit. Ze kijken al jarenlang uit op de woningen waar ze ooit zelf woonden, en hebben nog maar weinig hoop op normale huisvesting.

De kerstgedachte
In principe wordt het toeristen afgeraden om in Blikkiesdorp te komen. Ik besloot dat advies in de wind te slaan en samen met Marina Laurova, oprichtster van Cape Care Charity, reed ik richting Delft om kerst te vieren met de kinderen in deze township. Marina, 65 jaar, is in 2008 gestart met Cape Charity. Naast haar passie om mensen te helpen maakt ze haar eigen natuurlijke Rooibos thee en Fynbos beauty producten. Een deel van deze opbrengsten gaan naar Cape Charity.

Drie jaar geleden kwam de Zuid-Afrikaanse Marina voor het eerst in aanraking met Blikkiesdorp. En dat was vrijwel meteen het moment waarop de bewoners van de township haar hart stolen. Cape Charity komt op voor kleine, gekleurde gemeenschappen in verschillende townships in Delft. Deze mensen zijn hun huizen kwijtgeraakt en hebben geen werk of opleiding. Ze leven in pure armoede.

Ik vraag Marina wat haar drijft om te doen wat ze doet. ”Het enthousiasme en de warmhartigheid waarmee ik altijd ontvangen word,” antwoordt Marina. “Ondanks het feit dat de bewoners van Blikkiesdorp werkelijk niets hebben blijven ze positief en hopen op betere tijden”. Ik heb bewondering voor de manier waarop deze vrouw, op zo’n leeftijd al haar vrije tijd toewijdt om andere mensen te helpen. Marina werkt niet met tussenpersonen en al haar geld, tijd en energie steekt ze in haar organisatie.

Dankbaar
Marina rijdt dagelijks stad en land af. Elke week haalt ze oud brood op bij bakkers, afvalhout bij houtzagerijen, kip bij de kippenboer en kleding bij vrienden, familie en tweedehandswinkels. Met de kleinste gebaren zijn de bewoners van Blikkiesdorp al zo dankbaar.

Geïnspireerd door de inzet van Marina besloot ik haar een handje te helpen. Via vrienden en familie zamelde ik geld in om kerstcadeautjes voor de kinderen te kopen. Met een auto vol met voetballen, kleurboeken, barbiepoppen, dartborden en speelgoedautootjes reed ik onlangs vol goede moed richting Delft, zonder enig idee wat mij daar te wachten stond. Het werd een warm onthaal, en meer dan dat.

Al snel werd me duidelijk wat Marina voor de mensen in Blikkiesdorp betekent. Iedereen kent haar en zodra ze het terrein oprijdt, komen er kinderen achter de auto aan gerend. Als we de auto uitstappen, wordt ze omhelsd en zie ik af en toe een traantje rollen van blijdschap: “Marina is weer terug”!

Geen moment heb ik mij onveilig gevoeld. Trots laat Lenaise Titus, een van de bewoonsters van Blikkiesdorp, me haar woning zien. “Dankzij Marina heb ik kasten, bedden en stoelen in mijn woning. Elke week komt ze langs met brood en andere lekkere dingen. De kleren die ze meeneemt, verkoop ik of geef ik aan de kinderen hier”.

Zelden zag ik kinderen zo blij zijn met simpele kerstcadeautjes als die ik uit mijn auto tevoorschijn haalde. Ondanks de barre omstandigheden viel het mij op dat iedereen zo vrolijk, enthousiast en positief was. “Er zijn mensen als Marina en jij die naar ons omkijken, waardoor we weer hoop krijgen op betere tijden”, zegt Lenaise.  Ja, dan krijg je toch wel een beetje het ‘ware’ kerstgevoel te pakken. Binnen no time hadden de mensen in Blikkiesdorp ook mijn hart gestolen.

School opzetten
Kortom: ik snap waarom Marina zich zo hard inzet voor Blikkiesdorp. Ik vraag haar wat er rond deze tijd op de agenda van Cape Care Charity staat. Op dit moment  is Marina bezig met het opzetten van een school in het dorp. Er is een lerares in de gemeenschap die les geeft aan volwassenen. Binnenkort gaat deze juf ook lesgeven aan de kinderen. “Het allerbelangrijkste om deze kinderen van de straat te houden, is onderwijs”, zegt ze. Het is ongelooflijk hoe geïnteresseerd deze kinderen waren bij het zien van een wereldbol. Ik heb ze gelukkig kunnen leren waar Nederland ligt.

Een half uur later rij ik weer op mijn scooter door de prachtige bergen terug naar Kaapstad, en verbaas ik me over het grote contrast tussen rijk en arm in deze stad. Ja, dat is toch wel de minder zonnige kant van Kaapstad die niet vergeten mag worden.

Wil je meer weten over de organisatie van Marina Laurova? Check http://www.capecarecharity.co.za/. Marina is blij met alle hulp die ze krijgt.

Door Carmen van Herk

Meer bijzondere projecten in de townships van Kaapstad, zoals het kerstkransen project van Rosa de Buisonje lees je in onze rubriek ‘Maatschappelijk nieuws’. 

Abonneer je ook op onze gratis nieuwsbrief en volg ons op Twitter en Facebook