Nederlandse Mark vecht voor Zuid-Afrikaanse kinderen

Mark Wijsman (26) roept Stichting St. Josephs Home in het leven

“Ik raakte gehecht aan die kinderen. Ik miste ze zo erg terug in Nederland”, vertelt Mark Wijsman, voorzitter van Stichting St. Josephs Home. Van augustus 2009 tot januari 2010 liep Mark (student Communicatiewetenschappen) stage bij St. Josephs, een opvangtehuis voor chronisch zieke kinderen in Montana, Kaapstad.

En omdat het gemis te groot werd, besloot Mark na vijf maanden terug te keren naar Kaapstad. Voor een master Film en Journalistiek aan the University of Cape Town, maar in zijn hart eigenlijk vooral voor de kinderen van St. Josephs.

Oprichting St. Josephs Home
“There can be no keener revelation of a society's soul than the way in which it treats its children” - Nelson Mandela

Dat dachten ook de Pallotine Sisters, die St. Josephs in 1935 stichtten. Nadat de Grote Depressie van 1929 een golf van ziekte, ellende en armoede achterliet in Zuid-Afrika, richtte de kloosterzusters St. Josephs Home op. Het tehuis was niet voor iedereen, maar voor chronisch zieke kinderen en kinderen met fysieke handicaps. In september 2010 bestaat St. Josephs Home precies 75 jaar.

St. Josephs was een van de eerste opvangtehuizen die geen onderscheid maakte tussen huidskleur en afkomst. Zwart, blank, het deed er niet toe. Tijdens de Apartheid ging dit principe niet meer op. St. Josephs lag in een ‘zwarte buurt’; vanaf 1967 mochten blanken hier niet meer geholpen worden.

Het goede gevecht
Het tehuis telt 140 kinderen van 0 tot 18 jaar. St. Josephs heeft vijf afdelingen, waaronder de Sunflower HIV afdeling. Kinderen met voornamelijk HIV, kanker en tuberculose leven in het opvangtehuis. Allen hebben ze weinig middelen om hun ziekte te behandelen.

St. Josephs werkt met professionele verpleegkundigen en heeft tegelijkertijd ook een interne verpleegkundige opleiding. De passie en liefde die Mark heeft voor de kinderen straalt ook van de gezichten van de zusters af. Nurse Chadwick: “Wij vechten het goede gevecht.”

Scholing en seksuele voorlichting
De kinderen komen uit townships in heel Zuid-Afrika. In St. Josephs krijgen ze verzorging, fysiotherapie en in de school naast het tehuis krijgen de kinderen les. “No handicap is too great to learn certain skills”, staat op een muur in St. Josephs Home. Naast rekenen, schrijven en lezen benadrukt Mark dat de kinderen ook seksuele voorlichting krijgen. Ze leren over veilig vrijen en over HIV/AIDS.

Alle kinderen wonen intern. Een aantal is hun ouders verloren, waardoor het tehuis in tweede instantie ook als weeshuis dient. Hoe lang de kinderen in St. Josephs zitten, is afhankelijk van de ziekte van het kind. Het doel is dat de kinderen tijdelijk in het tehuis blijven.

Sommige kinderen verlaten het tehuis na een jaar en gaan terug naar hun ouders, die van begeleidende verpleegkundigen hebben geleerd hoe ze voor het kind moeten zorgen. Andere kinderen zitten er jaren en een aantal blijft hun hele leven.

In loving memory
Als je rondloopt in St. Josephs heb je slechts af en toe het gevoel dat de kinderen die je ziet spelen, slapen, badderen en eten, zieke kinderen zijn. De ‘In loving memory-muur’ - een plaat met foto’s van overleden kinderen in het schoolgebouw - duwt je met de neus op de feiten. Opeens komt de realiteit weer heel erg dichtbij.

Mark ervaart dit ook zo. Geen enkele keer spreekt hij over ‘patiënten’. Hij ziet de kleintjes als kinderen en behandelt ze ook zo. “Ik wil niet weten welke ziekte ze hebben, want dan ben ik bang dat ik onderscheid maak. Dat ik de een zieliger vind dan de ander.” Nu kan hij ze gewoon zien zoals ze zijn: kinderen.
 
Tijdens zijn stage – die begon als vrijwilligerswerk - nam Mark de marketing en promotie van St. Josephs voor zijn rekening. Hij ging langs zoveel mogelijk instellingen, waaronder rotaries en guest houses. Tijdens de rondleiding zien we waar al het ingezamelde geld naartoe gaat. Prachtige schone badkamers, een thermaal zwembad, ledikanten en speeltoestellen zijn maar een paar voorbeelden.

Busjes
Maar ook al ziet het tehuis er ‘luxe’ uit voor Zuid-Afrikaanse begrippen, er kan altijd meer gedaan worden. In december 2009 richt Mark Stichting St. Josephs Home op.

Elk kind dat in St. Josephs woont, vereist medische hulp. Het tehuis heeft een busje om dagelijks dertig kinderen naar de provinciale ziekenhuizen te brengen. Ook rijden de vrijwilligers van St. Josephs de kinderen naar hun ouders of gebruiken ze de bus voor leuke uitjes. En dat is precies waar Mark zich op richt.

“Een van de busjes heeft al meer dan 300.000 km gereden en is nodig aan vervanging toe. Daarnaast is het van belang dat het nieuwe busje rolstoelvriendelijk is en uitgerust wordt met een zuurstoftank. St. Joseph’s vraagt om een donatie voor vervanging van een transportbusje.”

Kijk hieronder naar het introductiefilmpje van Stichting St. Josephs Home.

Niet alleen door de vrolijke kinderen in St. Josephs, maar ook door Marks woorden besef je de meerwaarde van tehuizen en stichtingen als St. Josephs. Mark vertelt over zijn ervaringen met de kleintjes. Na zijn terugkeer in Kaapstad ging hij vrijwel meteen langs bij St. Josephs.

Een jongetje – dat vijf maanden geleden nog in een rolstoel zat – besprong Mark en sprong op en neer: “Kijk dan, ik kan lopen, ik kan lopen!” Terwijl hij voorheen treurig aan de kant zat te kijken naar spelende kindertjes, sprong hij nu zelf van speeltoestel naar speeltoestel.

Bijzondere herinneringen
'Die kleine momenten raken je', vertelt Mark. De mooiste ervaring tijdens zijn stage vond hij de stranddag die hij zelf organiseerde op 26 november 2009. “De kinderen waren nog nooit naar het strand geweest, dus organiseerde ik een poolparty in mijn huis in Blaauberg en liet iedereen entreegeld betalen.”

Met dat geld huurde hij een bus en gaf hij de kinderen een onvergetelijke dag op Muizenberg-strand. Die blije gezichten vergeet hij nooit meer. Daarom wil Mark dit jaar weer een stranddag organiseren.

St. Josephs is een mooi initiatief. De inzet van de zusters, verpleegkundigen, stagiaires en vrijwilligers is fascinerend. Het belangrijkste en meest opvallende van St Josephs is dat de kinderen hun zorgen lijken te vergeten. De kinderen worden hier behandeld vóór hun ziekte, maar St. Josephs behandelt ze niet anders óm hun ziekte.

Contact en donaties
St. Joseph’s Home
Pallotti Road
Montana
7490
+27 21 934 0352

4309276 (ING Bank)
Stichting St. Joseph's Home
Den Haag

Door Elske van der Velden

---

Lees meer over St. Josephs Home in Kaapstad en over Stichting St. Josephs Home van Mark Wijsman.

Naast Mark zijn er nog veel meer bijzondere mensen die zich inzetten voor de bevolking van Kaapstad.